Phishing i dzieci — jak przestępcy łowią najmłodszych?
Twoje dziecko może być celem. Dowiedz się, jak działają oszuści i jak nauczyć dziecko rozpoznawania pułapek w sieci.
Czy wiesz, że…
Phishing (ang. „łowienie") to forma oszustwa polegająca na podszywaniu się pod zaufane osoby lub firmy, by wyłudzić dane, hasła lub pieniądze. Dzieci są szczególnie narażone — ufają, są ciekawskie i rzadko sprawdzają autentyczność linków.
Cyberprzestępcy doskonale wiedzą, że młodzi użytkownicy internetu są łatwiejszymi celami niż dorośli. Brak doświadczenia, silna chęć zdobycia nagród w grach i naturalna ufność sprawiają, że dzieci częściej klikają w podejrzane linki i podają dane osobowe. CERT Polska odnotował w 2024 roku aż 40 120 incydentów phishingowych — a tylko część z nich jest zgłaszana.
Liczby, które mówią same za siebie
domen phishingowych zablokowanych przez CERT Polska w 2024 r.
Źródło: CERT Polska 2024
zgłoszonych incydentów phishingowych w Polsce w 2024 r. (39% wszystkich)
Źródło: CERT Polska 2024
dzieci w wieku 7–12 lat korzysta z komunikatorów bez wiedzy rodziców
Źródło: Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę
dzieci w Europie doświadczyło szkodliwych treści lub kontaktów online
Źródło: EU Kids Online
Jak działa phishing wymierzony w dzieci?
Przestępcy stosują różne techniki dopasowane do zwyczajów dzieci. Kliknij każdą, by dowiedzieć się więcej.
Sygnały ostrzegawcze — co powinno niepokoić?
Naucz swoje dziecko sprawdzać te punkty przed każdym kliknięciem.
Link w wiadomości wygląda dziwnie lub jest skrócony (np. bit.ly/...)
Nadawca prosi o PILNE działanie lub grozi konsekwencjami
Strona prosi o hasło, numer karty lub PESEL
Oferta wydaje się zbyt dobra, żeby była prawdziwa
URL strony zaczyna się od https:// i zawiera zieloną kłódkę
Wiadomość pochodzi od organizacji, którą znasz i oczekujesz
Możesz zweryfikować nadawcę inną drogą (np. przez telefon)
Jak rozmawiać z dzieckiem — zależnie od wieku
Każdy wiek wymaga innego podejścia. Wybierz grupę wiekową swojego dziecka.
Dzieci 6–9 lat
- Ucz, że Internet to przestrzeń, gdzie można trafić na kłamców
- Ustal zasadę: przed kliknięciem w link — pytaj rodzica
- Wyjaśnij czym są "darmowe prezenty" w internecie
- Rozmawiaj o tym, że osoby online mogą udawać kogoś innego
Czy Twoje dziecko rozpozna phishing?
Odpowiedz na pytania — albo rozwiąż quiz razem z dzieckiem!
Pytanie 1 z 2
Dostajesz SMS: "Twoje konto Roblox zostanie usunięte! Kliknij tu, by je uratować: http://robl0x-save.com". Co robisz?
Klikam od razu, bo nie chcę stracić konta!
Ignoruję i informuję rodzica lub sprawdzam oficjalną stronę Roblox.
Odpowiadam na SMS z pytaniem, czy to prawdziwe.
Co zrobić, gdy dziecko padło ofiarą phishingu?
Spokój i szybkie działanie to klucz. Nie karz dziecka — ono potrzebuje Twojej pomocy.
Zmień hasła natychmiast
Do konta, którego dane zostały podane, oraz do powiązanych kont.
Sprawdź konto bankowe
Jeśli podano dane karty — zablokuj ją i skontaktuj się z bankiem.
Zgłoś incydent
Na cert.pl/incydent lub dzwoniąc na Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży: 116 111.
Nie karć dziecka
Ofiara phishingu to skutek manipulacji, nie naiwności. Rozmawiaj, ucz, wspieraj.